Türk Şairleri/3.cilt/Dadaloğlu

Dadaloğlu (Sazşairi) - XIX uncu asır sazşairlerinden Kozanlı Dadaloğlu'nun hayatı hakkında malûmat sahibi değilim; yalnız vücude getirdiği şiirlere nazaran onun Kozanoğlu isyanına iştirak edenlerden biri bulunduğunu ve 1281 (M. 1864) tarihlerinde hayatta olduğunu kuvvetle söyleyebiliriz. İlk tedrisat müfettişlerinden Bay Ali Rıza, Tarsus gazetesinde neşrettiği bazı yazılarda bu şairin adin Dadanoğlu şeklinde kaydediyorsa da, sayi olan yukarıda tesbit ettiğimiz gibidir.

Hamasi bir takım manzumeler yazan ve eserlerinde tabiat zevkini canlandıran Dadaloğlu, Karacaoğlan tarzında sade ve samimî manzumeler vücude getiren değerli bir sazşairidir. Onun 8 parça şi'rini Bay Ahmed Şükrü "Halk bilgisi mecmuası"nda neşretmiştir (No. 1, S. 106 -- 109). Bilâhare ben de "Halk edebiyatı Antolojisi, adlı eserime şairin 10 manzumesini kaydettim. Bu şiirleri aynen naklediyorum:

-I-


Ilgıt ılgıt seher yeli esiyor
Gavur dağlarının başı dumanlı
Gönül binmiş aşk atına aşıyor
Bire beyler cünunluğun yaman mı

Aşağıdan iskân evi gelince
Sararıp ta gül benzimiz solunca
Malım mülküm seyfi gözlüm alınca
Kaypak Osmanlılar size aman mı

Dadaloğlu'm sevdası var başımda
Gündüz hayâlinde gece düşünde
Alışkan tüfekle dağlar peşindee
Azrailden başkasına koman mı

-II-


Yalancı dünyâya geldim geleli
Bir atı severim bir de güzeli
Değip on beşine kendim bileli
Severim kır atı bir de güzeli
At koşu tutmasını çıktığı zaman
Yalı kaval gibi yıktığı zaman
At dört, kız on beşe yettiği zaman
Severim bir kır atı bir de güzeli

Altın höyük sağrı kalkan döşlüsü
Kalem kolanlısı çekiç başlısı
Güzelin dal boylu sanur saçlısı
Severim kır atı bir de güzeli

| style="width:50%; text-align:left; vertical-align:top;" |

-III-


Gönülden gönüle yol gider derler
Onu sürmeğe bir hoşça can gerek
Doğru söyle yiğit işin doğrusun
Hilebaz olamaz yiğit bön gerek

Buna kılıç derler aralar açar
Püskürür meydana al kanlar saçar
Bazı kötüler de öğünür geçer
Yiğit batman döğer gözde hor gerek

Yüksek kayalarda şahin olamaz
Kısır katırlar da kulum kunlamaz
Bazı hocalar da çalgı dinlemez
Nider kuru ağaç bize din gerek

Dadaloğlu der ki belim bükülür
Gözümün gevheri yere dökülür
Yalnız taştan duvar olmaz yıkılır
Koç yiğide emmi dayı il gerek

-IV-


Yükseklerde şahin gibi süzülür.
Enginlerde turna gibi düzülür
Haçan dostu ansam gönlümn üzülür
Şimdi döndüm düzen tutmaz tele ben

Adama bakışta bir hoşça bakar
O dostun hasreti sinemi yakar
Ak göğüs arası misk gibi kokar
Bülbül gibi kona idim dala ben

Dadaloğlu der ki zatı zatınan
Bir güzel sevdim ben pek firkatinen
Önü sine bendli bir al atınan
Düşeyidim o dost ile yola ben

-V-


Cillenler'de bir güzele uğradım
Gümüş nalın giyer altın halınan
Onun her bakışı bin gaza değer
Şu dünyada baha yetmez malınan

Entarisin giydirsinler sivayi
Hiç geymesin atlas ile dibâyı
Beş yüz arşın yüksek olsun sarayı
Al yanağa gün değmesin yılınan

İnanmayan gelsin baksın meşkına
Altunt tasta bâde içmiş aşkına
Ben ilâyık gördüm sultan köşküne
Dört çevresi sünbül ilen gül ilen

|}